خدمات

سایت فرهنـگی تبلیـغی حـرم مطهـر رضـوی

ارسال به دوستان
 
ارسال به دوستان
  • ارسال به دوستان
  • اضافه كردن به ليست دلخواه مرورگر
  • تعیین صفحه پیش فرض مرورگر
  • چاپ
  • آر.اس.اس
  • آمار بازدید
    تعداد بازدید از سایت: 144483279
    تعداد بازدید این صفحه: 620033
    در امروز: 62835

نام ارسال کننده :  
ایمیل ارسال کننده:
نام دریافت کننده :
ایمیل دریافت کننده :  
موضوع ایمیل :
کد تصویری :
 
×
پنجشنبه 21/11/1395
 

  خوانچه های جواهرات حرم حضرت رضا علیه السلام (2)

خوانچه ها و جواهرات هر از چند گاهی به دلایلی جابه جا می شده اند؛ در سال 1387 ه.ش در پی تصمیم جهت غبارروبی اشیای داخل خوانچه ها و ترنج ها، مقرر می گردد تا به جای 12 ترنج، 4 ترنج تعبیه گردد به طوری که در هرطرف دیوار یک ترنج بزرگ قرار گیرد در نتیجه 12 ترنج به 4 ترنج بزرگ تبدیل می گردد. در حال حاضر حرم مطهر دارای هشت خوانچه و چهار ترنج با ابعاد مساوی و ظاهری مشابه است.  
خوانچه ها و ترنج ها



خوانچه پشت سر مبارک، چپ
 
 
در مبحث خوانچه های جواهرات (1) در مورد معنی خوانچه و پیشینه آن در حرم مطهر رضوی توضیحاتی ارائه گردید؛ در این مبحث ضمن ادامه مطالب قبلی به «ترنج ها1» نیز خواهیم پرداخت.
خوانچه ها و جواهرات همیشه ثابت و بدون تغییر نبوده بلکه هر از چند گاهی به دلایلی جابه جا می شده اند؛ از جمله در سال 1342- 1344 ه.ش توسعه بقعه مطهر در ضلع غربی (بالاسر) باعث شد ترنج ها و خوانچه بزرگ وسط دیوار به دو خوانچه کوچکتر و سه ترنج زیبا تبدیل شوند.
 


ترنج پایین پای مبارک        



  ترنج بالا سر مبارک
 
محتویات سه ترنج، جواهرات اهدایی ناصرالدین شاه و خانواده سلطنتی وی بوده که روی آنها با شیشه محافظت می شده است؛ بعد از انقلاب اسلامی با توجه به ازدیاد روزافزون جمعیت و مشتاقان زیارت، نیاز به گسترش اطراف ضریح احساس می شود؛ در سال 1358 ه.ش قسمت پشت سر مبارک و در سال1359 ه.ش گسترش و استحکام دو ضلع پیش رو و پایین پای مبارک انجام می شود و در پایان همزمان با تزیین دیوارها به وسیله کاشی، خوانچه های جواهرات که در سه ضلع مذکور نصب بوده به شکل خوانچه کوچکتر در دو طرف دیوار تبدیل می گردد و احتمالا در همین سال ها برای هریک از دیوارهای بقعه سه ترنج یک شکل و اندازه تعبیه می گردد؛ بنابراین در اوایل انقلاب اسلامی حرم مطهر دارای هشت خوانچه و دوازده ترنج برای نمایش جواهرات و اشیای نفیس بوده است.
در سال 1387 ه.ش در پی تصمیم جهت غبارروبی و تنظیف اشیای داخل خوانچه ها و ترنج ها، به دلیل تغییر در مسیر کانال های هوای روضه منوره و در مسیر قرارگرفتن ترنج های جواهرات، با حضور کمیسیون طلا و جواهرات مقرر می گردد تا به جای 12 ترنج 4 ترنج تعبیه گردد به طوری که در هرطرف دیوار یک ترنج بزرگ قرار گیرد در نتیجه 12 ترنج به 4 ترنج بزرگ تبدیل می گردد.
در حال حاضر حرم مطهر دارای هشت خوانچه و چهار ترنج  با ابعاد مساوی و ظاهری مشابه است.
 
 
 
 پی نوشت:
نوعی نقش‌ و نگار که از ترکیب گل، برگ، و طرح‌های اسلیمی ساخته می‌شود و بیشتر در نقشۀ قالی، قالیچه، پردۀ قلمکار، کاشی، و تذهیب‌کاری در وسط نقش‌های دیگر قرار می‌گیرد و گاهی در چهارگوشه آن طرح‌های سه‌گوشه به شکل لچک ساخته می‌شود. (فرهنگ فارسی عمید)
 


منابع
دایره المعارف آستان قدس رضوی؛ بنیاد پژوهشهای اسلامی آستان قدس رضوی
تاریخ آستان قدس رضوی؛ عزیزالله عطاردی
فصلنامه آستان هنر پیش شماره 9؛ خوانچه های جواهرات حرم مطهر؛ علی اخوان مهدوی
لغت نامه دهخدا
 
 
  
  
 
امتیاز دهی
 
 

نظر شما
نام
پست الكترونيک
وب سایت
نظر
نسخه قابل چاپ
نظرات
ارتباط با ما
نشانی:مشهد مقدس حرم مطهر امام رضا علیه السلام صحن جامع رضوی ایوان غربی
تلفن:32214421
فکس:32212008
ایمیل:Razavi.aqr.ir
 
 
  • صفحه اصلی
  • درباره ما
  • سایت های مرتبط