خدمات

سایت فرهنـگی تبلیـغی حـرم مطهـر رضـوی

ارسال به دوستان
 
ارسال به دوستان
  • ارسال به دوستان
  • اضافه كردن به ليست دلخواه مرورگر
  • تعیین صفحه پیش فرض مرورگر
  • چاپ
  • آر.اس.اس
  • آمار بازدید
    تعداد بازدید از سایت: 157815353
    تعداد بازدید این صفحه: 681331
    در امروز: 16650

نام ارسال کننده :  
ایمیل ارسال کننده:
نام دریافت کننده :
ایمیل دریافت کننده :  
موضوع ایمیل :
کد تصویری :
 
×
سه شنبه 10/12/1395
 

  شیوه های آینه کاری در حرم مطهر امام رضا علیه السلام

حاصل هنر آینه کاری، ایجاد فضایی درخشان و پر تلألو است که از بازتاب پی در پی نور در قطعات بی شمار آینه پدید می آید. در حرم امام رضا علیه السلام از شیوه های متنوعی از آینه کاری استفاده شده است. گچبری روی آینه که با نقاشی همراه است آینه تصویر نامیده می شود؛ استفاده از گچ و آینه را در تزئین رواق های دارالرحمه و دارالهدایه با به کارگیری طرح گره می توان مشاهده کرد.  

آینه کاری رواق دارالولایه
 
در رواق ها ی حرم مطهر درخشش آینه ها  تصویر حال و هوای عرفانی حرم را در پیش چشمانت دل انگیزتر می کند؛ احساس می کنی که به سوی نور و روشنی دعوت شده ای نوری که همچون نسیم سحر تو را به میعادگاه عاشقان فرا می خواند، آینه کاری در حرم مطهر امام رضا علیه السلام بخشی وسیعی از تزئینات و نمای رواق ها را به خود اختصاص داده است.                                              
آینه کاری، یک هنر است و حاصل این هنر، ایجاد فضایی است درخشان و پر تلألو، که از بازتاب پی در پی نور در قطعات بی شمار آینه پدید می آید.  قطعات کوچک آینه های شیشه ای وقتی توسط دستان هنرمند آینه کار در کنار هم قرار می گیرند تصاویر زیبایی را به وجود می آورند این تکه های آینه شکسته شده زیبایی و درخششی بیش از دیگر آینه ها دارند و تا شکسته نمی شدند نمی توانستند در دستان هنرمند آینه کار اینچنین نقش آفرینی کنند
از قضا آیینه چینی شکست                                          خوب شد اسباب خودبینی شکست1
                                                                                                      زیب النسا- اورنگ زیب

بخشی از آینه کاری رواق دارالولایه
استفاده از آینه به عنوان آرایه معماری منحصر به استفاده از آینه های شیشه ای می شود که البته مخصوص ایران نیست و چه بسا که زادگاه آن ممکن است اروپا بوده باشد البته این استفاده از آینه در تزئینات معماری تفاوت شاخصی با آینه کاری ایرانی دارد؛ حاصل هنر آینه کاری در ایران با ورود آینه های نازک و شناخت نسل های دوم و سوم هنرمندان آینه کار ایرانی، از خصوصیت برش پذیری این آینه ها؛ پس از تلفیق با هنر گره چینی، هویتی منحصر به فرد و ایرانی برای آینه کاری ایرانی پدید آمد، که کاملا با هویت اروپایی آن متفاوت بود.
آینه های شیشه ای که از سده 10ق/16م به عنوان یکی از اقلام وارداتی از اروپا به ویژه از ونیز به ایران آورده می شد به هنگام حمل و نقل در راه می شکست. هنرمندان ایرانی برای بهره گیری از این قطعه های شکسته به ابتکاری دست زدند و از آن ها در آینه کاری استفاده کردند.
 

آینه کاری رواق دارالولایه
در حرم حضرت رضا علیه السلام از شیوه های متنوعی از آینه کاری استفاده شده است. یکی از روش های سنتی که هنوز آثار آن در بعضی قسمت های حرم مطهر( بخشی از بدنه توحید خانه و نمای غرفه های اطراف صحن انقلاب (صحن کهنه) مشاهده می شود، کاربرد قطعات آینه به شکل های هندسی و گیاهی است که به صورت تزئینی در گچ نشانده شده است. امروزه نیز یکی از شیوه های آینه کاری استفاده از گچ و آینه به صورت توأمان است، با این تفاوت که در حال حاضر زمینه با آینه و طرح های گل و برگ از گچ به صورت برجسته ایجاد می شود  
گاهی گچبری روی آینه با نقاشی نیز همراه است؛ این شیوه آینه تصویر نامیده می شود؛ استفاده از گچ و آینه را در تزئین رواق های دارالرحمه و دارالهدایه با به کارگیری طرح گره می توان مشاهده کرد. در رواق دارالولایه نیز سطوح تزئین شده با گچ و آینه توسط استاد ابوالقاسم ملکی و دیگر هنرمندان آستان قدس رضوی ساخته شده است که آن را به عنوان یکی از طرح های شاخص این هنر در دوره معاصر می توان به شمار آورد. 
 

بخشی از آینه کاری رواق دارالسیاده
 
شیوه دیگری که در تزئین زیرگنبد روضه منوره و رواق های دارالسیاده، دارالسعاده و توحیدخانه بسیار مورد استفاده قرار گرفته آینه کاری با شیشه های رنگارنگ است در این شیوه طرح های گل و بوته، ترنج و نیم ترنج که از آینه و شیشه های رنگی به حالت منحنی، گرد یا بادامی شکل بریده شده بر زمینه آینه یا شیشه چسبانده می شود.
پی نوشت:
1. نمونه ای از بدیهه گویی در ادب پارسی که توسط زیب النساء و پدرش اورنگ زیب سروده شده است
 

منابع:
1. مجلات تخصصی نور؛ از آینه کاری دیروز تا طراحی داخلی امروز؛ سیده منصوره رحیم آبادی
2. مجلات تخصصی نور؛ آینه کاری حرم امام رضا علیه السلام؛ حشمت کفیلی
3. مجلات تخصصی نور؛ بررسی تکنیک ساخت آینه و آینه کاری در تزیینات معماری ایران؛ مسلم میش مست نهی، عباس عابد اصفهانی
  
کلید واژه ها:
آینه کاری , رواق دارالسیاده , رواق دارالسعاده , آستان قدس رضوی , رواق دارالولایه , حرم امام رضا , صحن انقلاب  
 
امتیاز دهی
 
 

نظر شما
نام
پست الكترونيک
وب سایت
نظر
نسخه قابل چاپ
اولین نورآرایی در حرم امام رضا (علیه السلام)
مراسم گرامیداشت سالروز فتح خرمشهر در عملیات بیت المقدس
صحن انقلاب
  • 1396/2/25 دوشنبه صحن انقلاب
    نام دیگر صحن انقلاب، صحن «عتیق» یا صحن «کهنه» است. در این صحن، چهار ایوان به نام های ایوان طلا، ایوان عباسی، ایوان ساعت و ایوان نقاره وجود دارد. به غیر از ایوان طلا، سه ایوان دیگر صحن، هر یک به یکی از بست ‌‌های شیخ طوسی، شیخ طبرسی و شیخ حر عاملی راه می یابند.
خدمات محمد علی رضوی به آستان قدس
  • 1396/2/21 پنجشنبه خدمات محمد علی رضوی به آستان قدس
    میرزا محمد علی رضوی، از متولیان آستان قدس بود که در طول سال های خدمت خود خدمات ارزنده ای به حرم مطهر امام رضا (علیه السلام) ارائه کرد.
مستند شاهکار عشق
  • 1396/2/20 چهارشنبه مستند شاهکار عشق
    هر گوشه ای از حرم امام رضا جلوه ای از هنر هنرمندان ایرانی است و ارادت آنان را به هشتمین امامشان نشان می دهد.
نظرات
ارتباط با ما
نشانی:مشهد مقدس حرم مطهر امام رضا علیه السلام صحن جامع رضوی ایوان غربی
تلفن:32214421
فکس:32212008
ایمیل:Razavi.aqr.ir
 
 
  • صفحه اصلی
  • درباره ما
  • سایت های مرتبط