تلاوت سوره کوثر

محمد جواد پناهی

 
 

سایت فرهنـــگی تبلیـــغی حـــرم مطهـــر رضـــوی

 
 
ارسال به دوستان
 
ارسال به دوستان
  • ارسال به دوستان
  • اضافه كردن به ليست دلخواه مرورگر
  • تعیین صفحه پیش فرض مرورگر
  • چاپ
  • آر.اس.اس
  • آمار بازدید
    تعداد بازدید از سایت: 165326732
    تعداد بازدید این صفحه: 1440150
    در امروز: 99471

نام ارسال کننده :  
ایمیل ارسال کننده:
نام دریافت کننده :
ایمیل دریافت کننده :  
موضوع ایمیل :
کد تصویری :
 
×
 
 
يكشنبه 11/4/1396

 طوفان کینه و غربت بقیع

بقیع شمع و چراغ ندارد اما با فانوس مهتاب، روشن است. آری غربت در اینجا بیداد می‌کند... 

بار دیگر، تقویم به «یوم الهدم» رسید. شاید این واژه برای برخی ناآشنا باشد اما برای شیعیان، یادآور حادثه تلخی دیگر در دفتر تاریخ است که «سالروز تخریب قبور ائمه بقیع(ع)» را تداعی می کند..

انگیزه پیدایش و تخریب حرم ها
مذهب بر حق شیعه دوازده امامی، در طول زمان خصوصاً در این اعصار اخیر مورد هجمه بدخواهان و کج اندیشانی است که یا به خاطر جهل و نادانی با این فرقه به ستیز برخاسته اند و یا دست دشمنی و ستیزه جویی آنان از آستین هوا پرستی عناد بیرون آمده بر گرده مذهب اهل بیت(ع)، چنگ زده وخواهان زوال و نابودی آن است.
فاجعه تخریب بارگاه ائمه(ع) در قبرستان بقیع ؛ اگرچه به دست وهابیان صورت گرفت، اما نباید آن را به اهل تسنّن نسبت داد؛ زیرا وهابیتی که خود را به اصطلاح سنّی می داند، دست پرورده استعمار غرب است.
یکی از برنامه های مذهبی مسلمانان، اعم از شیعه و سنی، از صدر اسلام تا به امروز، ادای احترام نسبت به راهنمایان فکری و رهبران معنوی و شهدای راه اسلام و قرآن بوده است و این احترام و بزرگداشت که بیشتر در قالب زیارت قبور آنان جلوه می کند، نشأت یافته از تعالیم قرآن مجید و سنت پیامبر خدا(ص) بوده و از عبادات و مستحبات به شمار می آید.
به همین انگیزه بزرگداشت و احترام و نیز به خاطر حفاظت زائران آنان از سرما و گرما، به هنگام عبادت و زیارت و اقامه نماز به روی قبر آنان، سقفی قرار دادند و گاهی به اقتضای نیاز به فضای بیشتر، در کنار این مدفن ها مساجدی ساختند که این محل ها امروز به «مشهد» و «حرم» شهرت یافته اند.

زیارت مرقد پیامبر و ائمه(ع)؛ عملی برگرفته از قرآن
لازم به گفتن است که این تجلیل و بزرگداشت ها از سوی مسلمانان، نه یک عمل ابتکاری و بدون دلیل شرعی و مدرک و مستند مذهبی است،بلکه راه و رسمی برگرفته از قرآن مجید و سنت رسول الله (ص) و کردار صحابه و پیشوایان دین است؛ مانند آنجا که سخن از انبیا است ،خداوند درباره آن ها،واژه «سلام» و درود را به کاربرده و با این کلمه زیبا از آنان یاد نموده است: «سَلَامٌ عَلَى إِبْرَاهِیمَ، درود بر ابراهیم»(صافات/ ۱۰۹) و «وَسَلَامٌ عَلَى الْمُرْسَلِینَ، و درود بر فرستادگان» (صافات/ ۱۸۱)
و آنجا که سخن از شهدا و بندگان صالح به میان آمده، آنان را در آیه ۶۹ سوره نساء این چنین ستوده است: «وَمَنْ یطِعِ اللَّهَ وَالرَّسُولَ فَأُولَئِکَ مَعَ الَّذِینَ أَنْعَمَ اللَّهُ عَلَیهِمْ مِنَ النَّبِیینَ وَالصِّدِّیقِینَ وَالشُّهَدَاءِ وَالصَّالِحِینَ وَحَسُنَ أُولَئِکَ رَفِیقًا، و کسانى که از خدا و پیامبر اطاعت کنند در زمره کسانى خواهند بود که خدا ایشان را گرامى داشته [یعنى] با پیامبران و راستان و شهیدان و شایستگانند و آنان چه نیکو همدمانند».
همچنین قرآن مجید مسلمانان را تشویق نموده است که در مقام توبه و انابه و به هنگام طلب آمرزش گناهان، به رسول الله(ص) توسل جویند و وساطت و درخواست آن حضرت را عامل آمرزش گناهان بندگان معرفی نموده، «... وَلَوْ أَنَّهُمْ إِذْ ظَلَمُوا أَنْفُسَهُمْ جَاءُوکَ فَاسْتَغْفَرُوا اللَّهَ وَاسْتَغْفَرَ لَهُمُ الرَّسُولُ لَوَجَدُوا اللَّهَ تَوَّابًا رَحِیمًا، ... و اگر آنان وقتى به خود ستم کرده بودند پیش تو مى آمدند و از خدا آمرزش مى خواستند و پیامبر [نیز] براى آنان طلب آمرزش می کرد قطعا خدا را توبه‏ پذیر مهربان مى یافتند»(نساء/ ۶۴).
دفن شدن پیکر پاک رسول خدا(ص) در داخل خانه خویش و در زیر سقف، دلیل روشن و مصداق عینی در این واقعیت است که در اسلام، وجود بنا در روی قبر شخصیت های معنوی، عملی مستحسن و مورد تأیید بوده است و این حقیقت را درباره قبور انبیای گذشته نیز می توان دید؛ مانند قبر حضرت ابراهیم(ع)، اسحاق(ع) و یعقوب(ع) و قبور همسرانشان در شهر الخلیل، شهری که به یاد و به نام حضرت ابراهیم(ع) «خلیل» نام گرفت و مانند قبر حضرت داود(ع) و سلیمان(ع) در«بیت لحم» و قبور و آثار سایر انبیاء در بیت المقدس و شامات که در طول قرن های متمادی، قبل و بعد از اسلام، از استحکام و زیبایی بنا و ساختمان برخوردار بوده اند.
آتش کینه وهابیت و ادلّه حرمت زیارت قبور انبیاء
بیش از ۳۰۰ سال، جامعه بزرگ اسلامی از پدیده ای به نام وهابیت رنج می برد که پیامدهای جبران ناپذیر و زیان بار این گروه سال هاست که جهان اسلام را مورد تهدید قرار داده است
اعتقاد وهابیان درباره عموم مسلمانان این است که مسلمانان پس از ایمان به کفر برگشته اند و پس از توحید به شرک گراییده اند زیرا آنان در دین بدعت گذاشته اند و به جهت زیارت و تبرک جستن به انبیاء و صالحان به کفر و شرک روی آورده اند، لذا جنگ با آنان واجب و ریختن خون آنان و تصرف اموالشان بر مسلمانان(وهابیان) حلال است.
در جواب اینان باید گفت در کتاب کنزالعمال آمده «پیامبر اکرم(ص) بر این نکته تربیتی انگشت نهاده و می فرماید: «زوروا القبور فانّ لکم فیها عبره، به زیارت قبور بروید زیرا در آن برای شما درس عبرت است». همچنین حضور در کنار تربت عالمان، گذشته از آنکه تقدیر از شخص آنان است، ترویج علم و دانش بوده و موجب رغبت همگان به این سلسله خَدوم و حفظ میراث ارزشمند آنان است.



حضور بر تربت شهیدان راه حق نیز، علاوه بر آثار سازنده روحی و تربیتی، نوعی پیمان بستن با آنان است؛ شخص زائر، با این حضور اعلام می کند که به راه شهیدان وفادار است و آرمان مقدّس و ارزشمندشان را پاس می دارد.

روایت «تسویه قبور»؛ دستاویز تحریم کنندگان سفر زیارتی
با مروری بر سخنان محدثان و فقیهان، روشن می شود علمای اسلام همواره زیارت مرقد شریف پیامبر اسلام(ص) را مستحب مؤکد دانسته و مردم را به زیارت حرم مطهر او دعوت می کرده اند.
در اوایل قرن هشتم، ابن تیمیه حدیثی را که ابوهریره آن را از پیامبر(ص) نقل کرده، دستاویز خود قرار داد و با اجماع علما به مخالفت برخاست.
از جمله دستاویزهای فرقه «وهابیه» بر وجوب عدم گنبد و ضریح امامان(ع) ، روایت مخدوش «ابی الهیاج اسدی» است که می گوید: «علی بن ابیطالب به من گفت: من، تو را به کاری مأمور می کنم که رسول خدا(ص) مرا مأمور به آن فرمود آن، اینکه هر صورت و تمثالی را محو کنی، و هر قبر بلندی را تسویه کنی.
گروه وهابیه به این حدیث، تمسک کرده و «تسویه» را به معنای خرابی و تخریب گرفته اند؛ و در نتیجه دست به تخریب بِقاع متبرکه زده و شیعه را متّهم به شرک و بدعت نموده اند. در صورتی که این حدیث، هم از لحاظ سند، دارای خدشه است و هم از لحاظ متن و دلالت بر مدعا، نارسا است.
فضیلت بارگاه بقیع
بقیع تنها یک گورستان نیست، بلکه گنجینه تاریخ اسلام است. قبور چهار امام معصوم شیعیان و نیز قبور همسران، دختران، برخی فرزندان، اصحاب، تابعین و بستگان پیامبر خدا(ص) و نزدیک به ۱۰ هزار نفر از شخصیت های نامدار تاریخ اسلام، در آنجا واقع است.
پیشینه این قبرستان به دوران قبل از اسلام می رسد، منابع تاریخی گواهی می دهد پیش از هجرت، مردم مدینه اجساد مردگان خود را در دو گورستانِ «بنی حرام» و «بنی سالم» و گاهی نیز در منازل خود دفن می کردند. لیکن با هجرت مسلمانان به مدینه، بقیع تنها قبرستان مسلمانان گردید و به مرور زمان و با دفن اجساد تعدادِ زیادی از صحابه و تابعین و ... از اهمیت ویژه ای برخوردار شد و گورستان های پیشین، رفته رفته به حالت متروکه درآمد و از میان رفت.



در فضیلت بقیع حدیث های متعددی از رسول خدا(ص) نقل گردیده است، از جمله در حدیثی چنین فرمود: «از بقیع ۷۰ هزار نفر محشور خواهند شد که صورت آنان مانند ماه شب چهارده خواهد درخشید» و در حدیث دیگر چنین فرمود: «از بقیع هفتاد هزار نفر که صورتشان مانند ماه شب چهارده است محشور خواهند شد و بدون حساب وارد بهشت خواهند گردید». درباره حضور شبانه رسول خدا(ص) در بقیع و دعا و طلب مغفرت آن حضرت درباره اهل بقیع که گاهی روز و گاهی شب هنگام انجام می گرفت، در حدیث و تاریخ مطلب فراوان نقل شده است.
در تاریخ حرم ائمه بقیع، از عایشه نقل شده است که رسول خدا(ص) شب هنگام و آنگاه که همه چشم ها به خواب می رفت، به آرامی رختخواب را ترک می کرد و از منزل خارج می شد. خود من و گاهی خدمتکارم به دستور من او را تعقیب می کردیم و می دیدیم که به بقیع می رفت و در آنجا توقف طولانی می نمود و مکرر دست ها را به سوی آسمان برمی داشت و به دعا و استغفار بر اهل بقیع مشغول می گردید. یک بار پس از مراجعت رسول خدا(ص)، از علت این عمل سؤال نمودم، در پاسخ من فرمود: من از طرف خدا مأموریت دارم که برای اهل بقیع استغفار کنم...
زیارت امامان مدفون در بقیع امام حسن مجتبی(ع)، امام زین العابدین(ع)، امام محمد باقر(ع) و امام جعفر صادق(ع) به طور خاص و نیز دیگر مدفونان در آن، مانند مادر امیرالمؤمنین (ع)، فرزندان، زنان و صحابۀ گرامی پیامبر اکرم(ص) نیز مستحب است.



نگاهی به حرم بقیع قبل از تخریب
در خصوص ویژگی ها و خصوصیت های معماری حرم شریف می توان گفت که حرم بقیع هشت ضلعی بوده است. برای نمونه میرزا محمدحسین فراهانی که در سال ۱۳۰۲ هـ.ق این حرم شریف را زیارت کرده است، می گوید: « چهار نفر از ائمه اثنی عشر(ع) است که در بقعه بزرگی که به صورت هشت ضلعی ساخته شده است واقع اند و اندرون و گنبد آن سفیدکاری است»
حرم بقیع دارای دو در بوده است. ابن نجار مدینه شناس معروف و متوفای ۶۴۷ هـ.ق می گوید:«بقیع دارای دو در بوده است که یکی از آن ها همیشه و در تمام ساعات روزبه روی زائرین باز بوده است.» بارگاه بقیع علاوه بر محراب، خادمانی نیز داشته است. این خدام شامل کفشدار و زیارت نامه خوان بود.
امین الدوله در سفرنامه خود می نویسد: «یکشنبه یازدهم محرم ۱۳۱۶ هـ.ق هوای بقیع و زیارت ائمه هدی(ع) کردم. آنجا جز حاج صادق یزدی و یک ضعیفه کفشدار و یک سقا کسی نبود. کلیددار، متولی و زیارت نامه خوان هنوز نیامده بودند.» همچنین در برخی سفرنامه ها برای حرم تزئیناتی ذکرشده و اینکه این حرم صحن نداشته است.



تخریب حرم ائمه بقیع
تخریب بقیع، به معنای خراب کردن آرامگاه ها و بناهای مذهبی و تاریخی قبرستان بقیع در مدینه به دست وهابیان است. وهابیان دو بار، یکی در سال ۱۲۲۰(دو سال نقل شده ۱۲۲۰ و ۱۲۲۱) و دیگری در ۱۳۴۴ قمری با بدعت شمردن بنا بر قبور و زیارت، به تخریب اماکن و بقعه های بقیع پرداختند.
وهابیان، بار نخست در سال ۱۲۲۱ هـ.ق بخشی از بناهای قبرستان بقیع را ویران نموده و سپس با تکمیل سلطه خود بر حجاز در شوال سال ۱۳۴۴ هـ.ق کلیه این بناها و گنبدها و آثار را ویران و اموال و اشیای گران قیمت موجود در این اماکن را به تاراج بردند و نه تنها در مدینه، بلکه در هر جا گنبد و بارگاه و زیارتگاهی بود، به ویرانی آن اقدام کردند.
مرحوم سید محسن امین، ابعاد ویرانی های وهابیان در حجاز را این گونه وصف می کند: وقتی وهابیان وارد طایف شدند، گنبد مدفن ابن عباس را خراب کردند، چنانکه یک بار دیگر این کار را کرده بودند. آنان هنگامی که وارد مکه شدند، گنبدهای قبر عبدالمطلب(ع)، ابوطالب(ع) و خدیجه ام المؤمنین(س) را ویران نمودند و زادگاه پیامبر(ص) و فاطمه زهرا(س) را با خاک یکسان کردند و آنگاه که وارد جده شدند، گنبد و قبر حوا را خراب کردند و به طورکلی، تمام مقابر و مزارات را در مکه، جده، طایف و نواحی آن ها ویران نمودند و زمانی هم که مدینه منوره را محاصره کردند، به ویران کردن مسجد و مزار حمزه(ع) پرداختند.
از جمله تخریب ها، از میان بردن گنبد مرقد عبدالله(ع) و آمنه(س)، پدر و مادر حضرت رسول خدا(ص) و نیز مزار همسران آن بزرگوار، قبر عثمان بن عفان و قبر اسماعیل بن جعفرالصادق(ع) و قبر مالک، امام دارالهجره و ... بود که بیان همه آن ها به طول می انجامد و به طور خلاصه، تمام مزارات مدینه و اطراف آن و ینبع را خراب کردند و پیش از آن، قبر حمزه عموی پیامبر(ص) و قبور بقیه شهدای احد را از بین برده بودند و از آن ها جز مشتی خاک برجای نمانده بود و کسی که بخواهد قبر حمزه را زیارت کند، در صحرا جز تپه ای از خاک نمی بیند.



وهابیان از ترس نتیجه کارشان، از خراب کردن گنبد و بارگاه حضرت رسول(ص) و کندن ضریح آن بزرگوار خودداری کردند وگرنه آنان هیچ قبر و ضریحی را استثنا نکرده اند، بلکه قبر پیامبر(ص) ازآن جهت که بیشتر مورد احترام و علاقه مردم است، از دیدگاه آن ها و از نظر دلایل وهابیان، اولی به خرابی است و اگر از این نظر خاطرشان جمع بود، حتماً قبر پیامبر(ص) را نیز ویران می کردند بلکه پیش از مزارهای دیگر، به تخریب آن اقدام می کردند.
در کتاب تاریخ حرم ائمّه(ع) در بقیع این چنین نقل شده: این اقدام دقیقاً در هشتم شوال ۱۳۴۴هـ.ق انجام گرفت و به کارگرانی که این عمل ننگین را انجام دادند مبلغ هزار ریال مجیدی دست مزد پرداخت گردید.
واکنش ها به تخریب بقیع/خروش اسلام در مقابل افراط وهابیت
تخریب بقیع، از همان آغاز اعتراضات شدید و گسترده ای را در کشورهای مسلمان از جمله ایران، برانگیخت و برخی ملت ها و دولت های کشورهای اسلامی را به واکنش واداشت. در پی این اقدام کسانی از خود وهابیان و سعودی ها به مخالفت با سران خویش پرداختند و کارهای تندروانه آن ها را محکوم کردند.
هم اکنون مدفن امامان چهارگانه و بزرگان صدر اسلام در بقیع جز تکه های سنگ، هیچ نشانی ندارد. وضعیت بقیع نسبت به دوره تخریب، هر چند شکل مناسب تری یافته ولی دولت سعودی از رسیدگی شایسته به این قبرستان خودداری می کند. مسلمانان به ویژه شیعیان واقعه تخریب را فراموش نکرده اند و هم اینک هنگام سفر به شهر مدینه، علی رغم محدودیت هایی که حکومت سعودی برای زائران بقیع ترتیب داده است، در بقیع حضور می یابند.
حدود ۴۰ سال پس از واقعه، حکومت سعودی بر اثر تلاش ها و پیگیری های شیعیان عراق به رهبری شیخ کاشف الغطاء و پیگیری های امیر اعلم، سفیر ایران در حجاز، سایبانی کنار این مقابر مطهر ساخت و راهی سنگچین برای عبور و مرور افراد در بقیع ایجاد کرد؛ دیوار بقیع نیز در دوران ملک فهد بن عبدالعزیز بازسازی شد و سپس در سال های ۱۴۱۸-۱۴۱۹ق. مسیرهای درون بقیع برای رفت وآمد زائران سنگفرش شد.
امروزه اداره ای موسوم به اداره امربه معروف و نهی از منکر نزدیک در اصلی بقیع مستقر شده است که از نزدیکی زائران به قبور و تبرک جستن به آن ها پیشگیری می کند.



بقیع؛ کهکشان غربت
بقیع، مدفن عشق است و زائران، عاشقانه پشت دیوارش می بارند بلکه کویر بقیع سیراب شود... بقیع شمع و چراغ ندارد اما با فانوس مهتاب، روشن است. آری غربت در اینجا بیداد می کند...
بسیاری از شیعیان، هر سال در هشتم شوال که با عنوان «یوم الهدم» شهرت یافته، مجالسی برگزار می کنند و به مرثیه خوانی و یادآوری حادثه تخریب بقیع می پردازند تا به دشمنان اسلام بگویند این جنایت را فراموش نکرده ایم...و همین مسلمانان جان برکف دست، برای دفاع از حریم زینبی(س) رهسپار می شوند تا فریاد بزنند «ما فرزندان عاشورائیم»، دیگر نمی گذاریم ندای «هل من ناصر ینصرنی» امام(ع) بی پاسخ بماند و اجازه نمی دهیم حتی رؤیای بی حرمتی به ساحت و حرم ائمه اطهار(ع) و اهل بیت(ع) را در خواب ببینید...
کلنا عباسک یا زینب... لبیک یا حسین(ع)... و به امید نابودی ظلم جهانی و دشمنان اسلام و به امید فرج منتقم آل الله(ع)

فاطمه حکم آبادی
   
کلید واژه ها:
هشتم شوال , ائمه بقیع , تخریب بقیع , وهابی , بقیع 

نظر شما
نام
پست الكترونيک
وب سایت
نظر
 
ارسال نظر
ارتباط با ما
نشانی: مشهد مقدس، حرم مطهر امام رضا علیه السلام، صحن جامع رضوی، ایوان غربی
تلفن: 32212008-051
فکس: 32003552-051
صندوق پستی: 91735/517
ایمیل: razavi@aqr.ir 
 
 
مقدمه
 قرآن ریسمانی محکم است که خدای تعالی دستگیره اش را استوارترین نهاده است. مستقیم ترین راه به بهشت است.گذر زمان کهنه اش نکند و تکرار حلاوتش را زایل نتواند. چرا که برای زمانی خاص نیامده است. راهنمای هر انسانی است و حجت و برهان بر او. نه از پیش رو و نه از پشت سر باطل بدان راه نیابد. وحی است از سوی حکیمی نیکو صفات.( مسند الرضا، ج1، ص307)
 اداره علوم قرآنی با تمسک به سفارش رسول وحی، حضرت محمد (صلی الله علیه و آله) و در راستای سند چشم انداز آستان قدس رضوی، ارتقا دانش و بینش قرآنی زائران و مجاوران بارگاه منور رضوی را دنبال می کند. بدین منظور با برگزاری برنامه ها و فعالیتهای مختلف قرآنی اعم از کلاسهای آموزشی قرآن کریم ،نشستهای تدبری، محافل قرآنی، مسابقات و جشنواره و... زمینه انس همگان با قرآن کریم را فراهم کرده است.
 دار القرآن آستان قدس رضوی همان ساختمان قدیمی مدرسه علمیه دو درب است که در عهد تیموری توسط خواجه غیاث الدین بهادرخان با معماری پرجاذبه در سال 846 هجری قمری بنا شده است.
کلیه برنامه ها و فعالیتهای قرآنی اداره علوم قرآنی را می توان به دو بخش آموزشی، ترویجی تقسیم کرد. به تفکیک فعالیتهای هر بخش به شرح ذیل است:
 بخش آموزش
-   واحد مهد الرضا(علیه السلام)
-  واحد قرائت و حفظ
-   واحد تفسیروحدیث
-   واحد سمعی و بصری
واحد مهد الرضا(علیه السلام)
دوره آموزشی مهد الرضا(علیه السلام)
 آموزش روخوانی قرآن، حفظ آیات و روایات کاربردی، آشنایی با سیره معصومین(علیهم السلام)، قصه، سرود، شعر، کاردستی، نقاشی، مفاهیم علوم و ریاضی به سبک نوین قصه و بازی ویژه کودکان 5 سال تمام در دوره 9ماهه علاوه برمشهد در 10استان و 25شهرستان موقوفه دار آستان قدس رضوی از اهم فعالیتهای این واحد است.
تلفن: 32002287
کارگاه مهدالرضا (ع)
    این کارگاه( اتاق 21، دار القرآن) ویژه زائران 5تا8 سال صبح ها از ساعت 14-8 و عصرها از ساعت 20-16 زمینه ای را فراهم می کند تا والدین با فراغت بال در لحظه های زیارت، فرزند خود را به این کارگاه سپرده تا از آموزش های آن بهره مند شده و ساعاتی سرشار از شادی و معنویت را در جوار امام رضا(علیه السلام) تجربه کنند. برگزاری کارگاه های آداب زیارت، نیایش، قصه معصومین(علیهم السلام)، آموزش حفظ سوره، آموزش نقاش، آموزش کاردستی، بازی و سرگرمیهای قرآنی، پویانمایی، شعر و سرود و نمایش از اهم برنامه های کارگاه مهد الرضا (علیه السلام) است . مدت ارائه خدمت به هر کودک 45دقیقه است.
تلفن: 32002559
واحد قرائت و حفظ
دوره های آموزشی قرائت و حفظ
 آموزش روخوانی، روانخوانی، تجوید مقدماتی و تکمیلی، حفظ و صوت ولحن در قالب کلاس و کارگاه در حرم مطهر و مراکز قرآن رضوی درشهرستانها و مناطق دوازدهگانه شهر مشهد از جمله فعالیتهای این واحد است. همچنین این واحد ویژه زائران بارگاه رضوی کارگاههای کوتاه مدت روخوانی، روانخوانی، تجوید و حفظ قرآن کریم را در تمام فصول سال برگزار می کند.
علاوه بر این برگزاری جلسات هفتگی آموزش قرائت قرآن کریم در طول سال به صورت یک جلسه در هفته و در ماه مبارک رمضان هر شب در بیش از 20شعبه سطح شهر مشهد از دیگر فعالیتهای این واحد به شمار می رود.
کارگاه مشاوره تخصصی قرائت و حفظ
    این کارگاه (اتاق9،دارالقرآن) صبحها ویژه خواهران از ساعت30/13-9 و عصرها از ساعت 20-16 ویژه برادران خدمات رسانی می کند. در این واحد زائران با اشکالات قرائت خود آشنا شده، می توانند قرائت نماز خود را تصحیح کنند و با راهنمایی اساتید از کتب و جزوات آموزشی مورد نیاز خود مطلع شوند.
کارگاه حفظ
   تحویل محفوظات وگرفتن برنامه حفظ، رفع اشکال، دریافت گواهینامه در صورت کسب نمره قبولی در سطوح اعلام شده از اهم فعالیتهای این کارگاه  است. این کارگاه( اتاق18، دار القرآن) در هفته 4 روز در نوبت صبح وعصر طبق برنامه اعلام شده در خدمت زائران بارگاه رضوی است.
کارگاه های آموزشی قرائت وحفظ
این کارگاه ها به شرح ذیل ویژه زائران بارگاه منور رضوی برگزار می شود:
 -کارگاه روخوانی در دو روز طی 4جلسه
- کارگاه روان خوانی در دو روز طی 4جلسه
- کارگاه تجویدالصلوه در سه روز طی 6جلسه
- کارگاه آموزش روشهای حفظ در دوروز طی 4جلسه
جلسات آموزشی قرائت قرآن کریم
 در این جلسات فرصتی فراهم می شود که زائر در حضور اساتید و قاریان بین المللی قرائت قرآن، آیاتی از قرآن را تلاوت کند. اساتید نیز نکات آموزشی مورد نیاز را ارائه می دهند. این نکات بگونه ای بیان می شود که برای جمع حاضر در جلسه قابل استفاده باشد. این جلسات شنبه تا چهارشنبه، بعد از نماز مغرب و عشاء در دار القرآن برگزار می شود. برنامه حضور اساتید بدین قرار است:
شنبه
یکشنبه
دوشنبه
سه شنبه
چهارشنبه
حمید رضا احمدی وفا
سید مرتضی سادات فاطمی
جواد کاشفی
سید جواد حسینی
جواد پناهی
 
تلفن:32002084و 32002371
واحد تفسیر وحدیث
دوره های آموزشی تفسیر وحدیث
 برگزاری کلاسهای تدبر در قرآن، تدبر در سیره معصومین(ع)، تفسیر، ترجمه و مفاهیم، آیات الاحکام ، نهج البلاغه، عصر غیبت و صحیفه سجادیه در حرم مطهر و مراکز قرآنی سطح شهر مشهد و شهرستانها از جمله فعالیتهای این واحد است.
تلفن: 32002784
سلسله نشست های تفسیر وحدیث
  این برنامه در صحن دار القرآن حرم مطهر با محوریت موضوعاتی مانند تدبر در قرآن، تفسیر و ... ویژه زائران همراه با مسابقه برگزار شده و به نفرات برگزیده جوایزی اهدا می شود.
حلقه های تدبر در قرآن کریم
 در این برنامه در فضایی صمیمی زائران با تدبر سوره ای از قرآن آشنا شده و پاسخ پرسش های خودرا از استاد حاضر در حلقه دریافت خواهند کرد. این برنامه در طول سال در رواق های حرم مطهر و در تعطیلات ویژه نوروز و ماه مبارک رمضان در صحن دارالقرآن برگزار می شود.
 
کارگاه تفسیر وحدیث 
 در این کارگاه( اتاق8، دار القرآن) زائران و مجاوران  می توانند از فضای کتابخانه برای تحقیق و پژوهش های قرآنی وحدیثی استفاده کنند و مشاوره های لازم را از اساتید متخصص دریافت کنند.همچنین ضمن تکمیل فرم مسابقات با برخی از موضوعات قرآنی وحدیث آشنا می شوند. همچنین زائران با ثبت نام در کارگاههای آموزشی(2ساعت) که در رشته های تدبر در قرآن ، تدبر در سیره معصومین(ع)، تدبر موضوعی قرآن، تفسیر قرآن، آشنایی با نهج البلاغه، آشنایی با صحیفه سجادیه برگزار می شود، می توانند توشه ای از معارف دینی برگیرند.
تلفن:32002085
 
پاسخگویی به سوالات قرآنی وحدیثی
 در این کارگاه ( اتاق 11، دار القرآن) زائران می توانند به صورت حضوری یا تلفنی پرسشها و شبهات خود را در زمینه قرآن وعترت از اساتید مجرب این قسمت پرسیده و پاسخ دریافت کنند.
تلفن:32002542
واحد سمعی و بصری
   این واحد( اتاق14، دار القرآن) با گردآوری، تنظیم آلبوم هایی از تلاوتهای مجلسی قاریان ممتاز و بین المللی، نصب فایلهای صوتی قرآن در گوشی همراه زائران و معرفی سایتهای قرآنی به آنها در خدمت زائران حرم مطهر است. همچنین در این واحد فضایی برای استفاده از نرم افزارها و سایتهای قرآنی برای سنین مختلف فراهم شده است. علاقه مندان می توانند همه روزه ( خواهران) از ساعت 8 الی 30/13و ( برادران) 16 الی19 به این واحد مراجعه کنند.
تلفن:32002562
بخش ترویجی
-   واحد محافل و مسابقات
-   واحد هنرهای قرآنی
-   واحد ختم تلاوت نور
تلفن:32002082
واحد محافل و مسابقات
محافل قرآنی
مهمترین محافل قرآنی حرم مطهر که در طول سال برگزار می شود، بدین قرار ا ست:
 تلاوت  قرآن و اذان سه افق شرعی مشهد مقدس
فهرست اسامی قراء و موذنین افق شرعی حرم مطهر
ایام هفته
قاری و موذن صبح
قاری و موذن ظهر
قاری و موذن مغرب
شنبه
جلیل حسین زاده
حمید رضا عباسی
حمید رضا احمدی وفا
یکشنبه
میثم محمدی
مهدی تقی پور
سید مرتضی سادات فاطمی
دوشنبه
مصطفی احمدی
جواد رجایی
جواد کاشفی
سه شنبه
رضا جاویدی
محمد مشمول
سید جواد حسینی
چهارشنبه
محسن حسنی کارگر
کبیر قلندر زاده
جواد پناهی
پنج شنبه
مسعود پنجه
مهدی شجاع
حمید شاکرنژاد
جمعه
حسین
 پور کبیر
-
سید جواد سادات فاطمی
 
ترتیل قرآن کریم
این برنامه در رواق امام خمینی(قدس ره)، همه روزه پس از نماز جماعت صبح برگزار می شود.
محافل انس با قرآن
این محافل با حضور قاریان ممتاز و بین المللی و گروههای تواشیح و ابتهال، در شش ماهه اول سال در رواق امام خمینی( قدس سره)، قبل از نماز مغرب و عشاء و در شش ماهه دوم سال در دار القرآن الکریم بعد از نماز مغرب و عشاء برگزار می شود
ویژه برنامه های ماه رمضان
 در ماه مبارک رمضان روزانه 10محفل ترتیل قرآن کریم در صحن ها و رواق های مختلف حرم مطهر( مسجد گوهرشاد، صحن آزادی، دار الحجه و...) برگزار می شود. این محافل ضمن پخش از شبکه های سراسری با هدف بهره گیری تخصصی از فضای معنوی ماه رمضان در قالب محافل عمومی و مخاطبان خاص تقسیم بندی می شود. ترتیل خواهران و ترتیل نوجوانان از محافل مختص مخاطبان خاص است.
تبصره: دار القرآن افتخار دارد اساتید قرآنی شهرستانهای مختلف را که بعنوان زائر به حرم مطهر مشرف شده اند، پس از هماهنگی با کارشناس محافل جهت توفیق تلاوت در حرم مطهر در محافل قرآنی دعوت کند.
تلفن:32002370 و 32002462
مسابقات قرآنی
 از دیگر فعالیتهای این واحد( اتاق 17، دار القرآن) می توان به برگزاری مسابقات قرآنی در حرم مطهر اشاره کرد.
روزانه، در هر محفل مسابقات قرآنی برگزار می شود. در این مسابقات زائران با رجوع به کتاب شریف قرآن پاسخ سوال را یافته و ضمن تلاوت آیه یا آیات با معنا و مفاهیم آن نیز آشنا می شوند. به نفرات برگزیده به قید قرعه در محفل روز بعد جوایزی اهدا خواهد شد.
جنگ های قرآنی
 برگزاری جنگ های قرآنی با هدف آشنایی کودکان ونوجوانان با مفاهیم و آموزه های قرآن وعترت در قالب قصه، نمایش، مسابقه و... از دیگر فعالیتهای این واحد است که پنج شنبه شبها بعد از نماز مغرب و عشا در دار القرآن الکریم برگزار می شود.
تلفن:32002561
واحد هنرهای قرآنی
 این واحد( اتاق2، دار القرآن) با هدف انتقال معارف ناب دینی در قالب هنر و ایجاد زمینه ای برای انس هرچه بیشتر زائران عزیز با قرآن وعترت (ع) و به منظور غنی سازی اوقات فراغت زائران از سال 1383 با برگزاری چهارکارگاه خوشنویسی ، تذهیب ، معرق و نقاشی در خدمت زائران ومجاوران بارگاه رضوی است.
لازم به ذکر است واحد هنرهای قرآنی در شیفت صبح ویژه خواهران از ساعت 8 صبح الی 14 و در شیفت عصر ویژه برادران از ساعت 16 الی 20 خدمات ارائه می دهد.
واحد هنرهای قرآنی جهت ساماندهی برنامه های کارگاهی خود و ایجاد زمینه ای برای بهره مندی هرچه بیشتر علاقه مندان از آموزش های هنری، کارگاههای 3روزه هنری را برگزار می کند. عموم زائران هنر دوست و علاقه مند به شرکت در این کارگاه ها می توانند همه روزه ( خواهران ) از ساعت 8 الی 12و ( برادران ) 16 الی 20 به واحد هنرهای قرآنی مراجعه وطبق جدول زمانبندی ثبت نام و از برنامه های واحد هنرهای قرآنی استفاده کنند.
 
واحد ختم تلاوت نور
 این واحد( اتاق16، دار القرآن) با ارائه برنامه ای منظم به زائران علاقه مند کمک می کند تا با تلاوت قرآن کریم، ذکر صلوات و ادعیه شریف با کلام وحی و عترت انس گرفته و توشه ای از معارف آن برگیرند.
« ختم کل قرآن»،« ختم یک حزب»، « ختم نیم حزب»، « ختم یک سوره» از اهم برنامه های این واحد به شمار می رود.
این واحد روزانه، مجالس ختم قرآن را در دار القرآن برگزار می کند که با استقبال زائران بارگاه رضوی همراه شده است. در این جلسات با ختم نیم حزب از قرآن توسط هر زائر کل قرآن ختم می شود.
تلفن:32002560
نشانی: حرم مطهر-صحن جمهوری اسلامی- اداره علوم قرآنی
تلفن:32215001-32215002
 
×